Әйелдер мен теріс ағымдар: мамандар дабыл қақты  

Теріс ағымдардың ықпалына түсу көбіне ер азаматтармен байланысты айтылады. Алайда зерттеулер бұл үдерісте әйелдердің де рөлі бар екенін, кей жағдайда оның күрделі әрі көпқабатты сипат алатынын көрсетеді, деп хабарлайды «24KZ».

ҚР Терроризмге қарсы орталығының ақпараттық-талдамалық материалдарына сәйкес, радикалды идеологиялардың таралуы қазіргі таңда цифрлық орта арқылы күшейіп отыр. Яғни, әлеуметтік желілер мен онлайн платформалар арқылы тікелей байланыссыз-ақ адамдардың тартылу қаупі арта түскен.

Қазақстан жаһандық терроризм индексінде (GTI) салыстырмалы түрде төмен тәуекел аймағында. Алайда, сарапшылар қауіптің жойылмайтынын, тек түрленіп отыратынын айтады. Бұл ретте әйелдер мен жастар ерекше назарды қажет ететін топ ретінде қарастырылады.

Әйелдердің тартылу себептері

Зерттеулерге сәйкес, әйелдердің радикалды ортаға тартылуы бір ғана фактормен шектелмейді. Оған әлеуметтік, психологиялық және цифрлық орта әсер етеді. Мамандар келесі негізгі себептерді атап өтеді:

• тұлғалық дағдарыс – өз орнын, рөлін және өмірлік мәнін іздеу
• әлеуметтік және эмоционалдық осалдық – жалғыздық, отбасылық қиындықтар, қолдаудың жетіспеуі
• онлайн-ықпал – цифрлық орта арқылы манипуляция және тарту
• гендерлік рөлдердің бұрмалануы – радикалды идеологиялардың «миссия» ұсынуы

Сарапшылардың пікірінше, бүгінгі таңда әйелдердің радикалды идеологияларды тек ұстанушы емес, кей жағдайда оны таратушы ретінде де көрінуі «экстремистік тәуекелдердің феминизациясы» ұғымының өзектілігін арттырып отыр.

Радикалданудың екі бағыты

Мамандар әйелдер радикалдануының екі түрлі сипатын ажыратады. Біріншісі – радикалды феминизм бағытындағы идеологиялық ағымдар. Екіншісі – діни немесе саяси сипаттағы зорлық-зомбылық экстремизмге тартылу. Бұл бағыттардың себептері мен табиғаты әртүрлі болғандықтан, оларды шатастыру профилактикалық жұмыста қате тәсілдерге әкелуі мүмкін.

Тәуекел факторлары

Сарапшылар әйелдердің радикалды ортаға тартылуына ықпал ететін негізгі факторларды атап көрсетеді:

• тұлғалық және өмірлік дағдарыс
• әлеуметтік және психологиялық осалдық
• цифрлық орта ықпалы
• гендерлік рөлдерге қатысты бұрмалаулар
• «мағына мен миссия» ұсынатын радикалды нарративтер

Алдын алу және жаңа тәсілдер

Елімізде профилактикалық жұмыстар жүйелі түрде жүргізіліп келеді. Діни сауаттылықты арттыру, психологиялық қолдау көрсету және ақпараттық-түсіндіру шаралары қоғам деңгейінде іске асуда.

Әсіресе әйелдер мен жастарға арналған кездесулер мен тренингтер тәуекелдерді ерте кезеңде анықтап, алдын алуға бағытталған.

Сарапшылардың айтуынша, Қазақстан біртіндеп салдармен күресуден гөрі себептермен жұмыс істеу моделіне көшіп келеді. Негізгі басымдықтар – психологиялық қолдау, білім беру мүмкіндіктерін кеңейту, қауіпсіз ақпараттық орта қалыптастыру және азаматтық белсенділікті арттыру.

Қорытынды

Бұл мәселеде әйелдер стратегиялық маңызды топ ретінде қарастырылады. Қауіп деңгейі төмен болғанымен, алдын алу шараларын күшейту өзекті болып қала береді. Жүйелі жұмыс ел бойынша жалғасып отыр.

«24KZ» Telegram-арнасына жазылыңыз

Тегтер #24KZ #24жаңалықтар #әйелдер #теріс ағым