Қазақстанда жерлеуге арналған жәрдемақы төлеу тәртібі өзгертіледі, деп хабарлайды «24KZ». Осыған дейін бұл төлемді барлық отандастарымыз алып келген болса, алдағы уақытта тек көмекке мұқтаж азаматтарға ғана берілетін болады. Жаңа тәртіп бойынша жәрдемақы тағайындаудағы басты талап - отбасының әлеуметтік жағдайы ескеріледі. Азаматтардың әл-ауқаты Отбасының цифрлық картасы арқылы сарапталып, жүйе мүлік пен қарыз көрсеткіштерін автоматты түрде бағалайды.
Айгерім Сәтбаева, Қаржы сарапшысы:
Деңгейді анықтау кезінде негізгі көрсеткіштер ескеріледі: тағы басқалары, несиелер, автокөліктің, бизнестің, үйдің көлемі, балалардың саны және тағы басқалары. Әрбір көрсеткіш бойынша балл қосылады немесе шегеріледі, нәтижесінде қорытынды жиынтық балл шығады. Ол адамның немесе отбасының материалдық жағдайының деңгейін көрсетеді. Мысалы, қолданыстағы әдістеме бойынша А классы - мың сегіз жүз балл және одан жоғары болса, Е классы - минус төрт жүз елу тоғыз балл болады. Қазір Қазақстанда жерлеу шығындарына арналған төлемдер екі көзден қарастырылған: оның бірі - мемлекеттік бюджет, екіншісі - бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорындағы жинақтар
Егер азамат мұқтаж санатқа жатса, жәрдемақы алу үшін бұрынғыдай қағаз бастылықпен әуре болып, жазбаша өтініш жазудың қажеті жоқ — e-gov порталындағы үлгіні толтырса жеткілікті. Ақпараттық жүйе мемлекеттік органдар мен кредиттік бюро деректерін өзара сараптайды. Дегенмен бұл ретте отбасының барлық кәмелетке толған мүшелері жеке деректерді жинауға, өңдеуге және тексеруге міндетті түрде келісім беруі тиіс.
Төлемді алу үшін дербес деректерді өңдеуге келісім беру қажет. Жүйе мемлекеттік органдардың мәліметтерін, сондай-ақ кредит бюро деректерін, оның ішінде кредиттерді, қарыздарды, ай сайынғы төлемдерді тексереді. Мұндай келісім болмаса... Төлемнен бас тартады, егер отбасының цифрлық картасы мұқтаж мәртебесін басқа есін берсе. Ол барлық деректер расталса, төлемдерді рәсімдеу туралы смс-хабарлама келеді. Егер отбасының мұқтаждар санатына жатпайтындығы анықталса, сервисте автоматты түрде бас тарту туралы хабарлама қалыптасады.
Аталған жаңа талаптар 2027 жылдың 1 қаңтарынан бастап ресми түрде қолданысқа енгізіледі. Бұдан бөлек, зейнеткерлер мен жәрдемақы алушыларға қатысты төлем сомалары мен мерзімдері нақты заңнамалық нормалармен реттеледі.
Төлем мөлшері қайтыс болған күнгі айлық есептік көрсеткіш мөлшеріне қарай есептеледі. Ақша алушы зейнеткер немесе жәрдемақы алушы қайтыс болған күннен бастап үш жыл ішінде өтініш береді. Өтініш беруші, зейнетақы немесе жәрдемақы алушының қайтыс болуы туралы мәліметтер мемлекеттік ақпараттық жүйесі арқылы тексеріледі. Қажетті мәліметтер болмаған кезде өтініш беруші белгіленген қағидаларға сәйкес растайтын құжатты ұсына алады, - дейді сарапшы.
