2025 жылға арналған 270.00 декларациясы: 15 қыркүйекке дейін нені тексеру керек?
15 қыркүйекке дейін көптеген қазақстандықтар 2025 жылға арналған кірістер мен мүлік туралы декларацияны 270.00 нысаны бойынша тапсыруы қажет, деп хабарлайды «24KZ».
Оны толтыру кезінде неге назар аудару керектігін Qazaq Expert Club сарапшысы, салық консультанты Раушан Тасшоинова түсіндіреді.
«Бұған дейін 250.00 нысаны бойынша «кіру» декларациясын тапсырған азаматтарда жиі туындайтын сұрақтардың бірі: енді ондағы барлық мәліметті жыл сайын 270.00 нысанына көшіру керек пе?
Мұны істеудің қажеті жоқ. Мысалы, 250.00 нысаны бойынша «кіру» декларациясында көрсетілген қолма-қол ақша қалдығын жыл сайын 270.00 нысанында қайта көрсету талап етілмейді», – деп түсіндіреді Тасшоинова.
Бұл ретте жекелеген активтерге қатысты басқа ережелер қолданылады. Мысалы, егер шетелдегі пәтер 2025 жылғы 31 желтоқсанда әлі де меншікте болса, оны 270.04 қосымшасында жыл соңындағы мүлік ретінде көрсету қажет. Егер шетелдегі мүлік 2025 жыл ішінде сатып алынған немесе иеліктен шығарылған болса, бұл операция туралы мәліметтер де бөлек көрсетіледі.
Тағы бір маңызды мәселе ірі сатып алуларға қатысты.
Сарапшы былай түсіндіреді: «Егер 2025 жыл ішінде Қазақстанда және (немесе) одан тыс жерлерде жиынтық құны 20 000 АЕК-тен, яғни 78,64 млн теңгеден асатын мүлік сатып алынған болса, декларация тапсыру міндеті туындайды. Мұнда бір ғана нысанның құны емес, жыл ішінде жасалған тиісті сатып алулардың жиынтық құны есепке алынатынын ескеру маңызды.
Бұл жылжымайтын мүлік, автокөліктер, компаниялардағы қатысу үлестері, бағалы қағаздар, тұрғын үй құрылысына қатысу үлестері және инвестициялық алтын болуы мүмкін».
Жеке негіздердің тағы бірі шетелдік банктердегі шоттардағы ақшаға қатысты. Раушан Тасшоинованың айтуынша, егер 2025 жылғы 31 желтоқсанда олардың жиынтық сомасы 1 000 АЕК-тен, яғни 3,932 млн теңгеден асса, 270.00 нысанын тапсыру қажет.
Дебиторлық және кредиторлық берешекке қатысты басқа тәртіп қолданылады. Белгіленген талаптар сақталған жағдайда ол есепті жылдың 31 желтоқсанындағы жағдай бойынша көрсетіледі.
«Егер берешектің бір бөлігі өтелсе, декларацияда оның 2025 жылғы 31 желтоқсандағы қалдығы көрсетіледі. Егер берешек толық өтелген болса, есепті күнге ол енді жоқ болып есептеледі», – деп түсіндіреді Раушан Тасшоинова.
Сарапшы 2025 жыл ішінде жұмыс беруші арқылы өзге де салықтық шегерімдердің алдын ала сомасын пайдаланған азаматтарға ерекше назар аударуды ұсынады.
Жыл ішінде жұмыс беруші мұндай шегерімдердің алдын ала сомасын растайтын құжаттарсыз қолдана алған. Жыл қорытындысы бойынша шегерімдердің нақты сомасын анықтап, оны тиісті құжаттармен растау қажет.
Бұл оқу мен медициналық қызметтерге жұмсалған шығыстарға, ипотекалық тұрғын үй қарыздары бойынша сыйақыға, сондай-ақ ерікті зейнетақы жарналарына қатысты.
«Қазір шарттарды, төлем құжаттарын және басқа да растайтын құжаттарды тексеріп алған жөн. Егер іс жүзінде расталған сома алдын ала қолданылған сомадан аз болса, қосымша төленуге тиіс ЖТС туындауы мүмкін.
Бұл ретте шегерімдерге құқықты растайтын құжаттарды талап қою мерзімі ішінде сақтау қажет, жалпы жағдайда бұл мерзім үш жылды құрайды», – дейді сарапшы.
2025 жылы бағалы қағаздармен операциялар жасаған азаматтар да өзгерістерге назар аударуы керек.
2025 жылғы 1 қаңтардан бастап оларды өткізуден түсетін кірісті айқындау тәртібі өзгерді. Есептеу кезінде операциялардың оң да, теріс те нәтижелері ескеріледі.
Түзетулер 2025 жылғы шілдеде қабылданғанымен, олардың күші 2025 жылғы 1 қаңтардан бастап туындаған қатынастарға қолданылады. Сондықтан өзгертілген тәртіпті 2025 жылғы кірістерді декларациялау кезінде-ақ ескеру қажет.
Цифрлық активтердің иелері үшін де жеке ережелер қарастырылған.
«2025 жылғы 31 желтоқсанда цифрлық активтердің меншікте болуы – олардың құнына қарамастан, 270.00 нысанын тапсырудың дербес негізі. Егер жыл ішінде олармен операциялар жасалған болса, өз бетінше салық салынуға жататын кірістің туындаған-туындамағанын да тексеру қажет», – дейді Раушан Тасшоинова.
15 қыркүйекке дейін 2025 жылы алынған кірістерді, шетелдегі мүлікті, шетелдік банктердегі шоттардағы ақшаны, ірі сатып алуларды, цифрлық активтерді және салықтық шегерімдер бойынша құжаттарды тексеруге әлі уақыт бар.
«24KZ» Telegram-арнасына жазылыңыз