Ауылдағы интернеттен eGov-қа дейін: Қазақстанның цифрлық инфрақұрылымы қалай дамып жатыр?
Қазақстанның цифрлық инфрақұрылым мен электрондық үкімет саласындағы көшбасшылығы мемлекеттік қызметтерді жаппай цифрландыру, мобильді сервистерді дамыту және жасанды интеллектіні енгізу арқылы жүзеге асты. Мемлекет басшысының Жарлығымен 2026 жылдың елімізде «Цифрландыру және жасанды интеллект жылы» болып жариялануы бұл бағыттағы стратегиялық реформаларға тың серпін берді. 2006 жылы азаматтарға тек ақпарат ұсынудан бастаған электрондық үкімет порталы жиырма жыл ішінде әлемдік деңгейдегі экожүйеге айналды, деп хабарлайды «24KZ».
Халықаралық рейтингтердегі серпіліс
· БҰҰ Электрондық үкімет рейтингі. Қазақстан 193 мемлекеттің ішінде 24-орынға тұрақтап, онлайн мемлекеттік қызметтер бойынша әлемдегі үздік 10 елдің қатарына кірді. Ал телекоммуникациялық инфрақұрылым индексі бойынша бірден 23 сатыға көтеріліп, 41-орынды иеленді. Бұған интернетті пайдалану деңгейі мен байланыс бағасының халық табысына шаққандағы қолжетімділігі әсер етті.
· Халықаралық электр байланысы одағының (ХЭБО) бағасы. Ақпараттық-коммуникациялық технологияларды дамыту индексінде Қазақстанның көрсеткіші 2025 жылғы 90,5 балдан 2026 жылы 93 балға дейін өсті. Бұл 79 балды құрайтын әлемдік орташа деңгейден айтарлықтай жоғары.
· Жаһандық рейтингтер мен IT-экспорт. Цифрлық трансформация индекстері бойынша еліміз әлемнің үздік 25–30 елінің қатарында аталады. Сонымен қатар Қазақстан Орталық Азияда IT-өнімдерді экспорттауда көш бастап тұр.
Онлайн қызметтер және мобильді қосымшалар үстемдігі
· Цифрландыру ауқымы. Ресми мәлімет бойынша еліміздегі 1 476 мемлекеттік қызметтің 90,4 пайызы электронды форматқа көшірілді, ал 95,9 пайызын смартфон арқылы алуға болады. Ақпараттық жүйелердің өзара интеграциясы нәтижесінде мемлекеттік органдар дерекқорда бар мәліметтерді азаматтардан қайта сұратпайтын болды.
· eGov экожүйесінің статистикасы. 2026 жылдың алғашқы он айында азаматтар eGov арқылы 51,1 миллионнан астам қызмет алды (оның 32,7 миллионы eGov Mobile, 18,3 миллионы eGov.kz порталы арқылы). Бүгінде eGov Mobile аудиториясы 13,2 миллионнан асып, ай сайын 7,5 миллион адам белсенді пайдаланады. Қосымшада 1 100-ден астам сервис пен қағаз түпнұсқамен теңестірілген 40 цифрлық құжат бар.
· Бизнес сервистері. Кәсіпкерлерге арналған eGov Business қосымшасының ай сайынғы аудиториясы 46 мыңнан асып, жыл басынан бері бизнеске 1,8 миллионнан астам онлайн қызмет көрсетілді.
Жаңа платформалар мен жасанды интеллект
· eGov 3.0 және KazTech. 2026 жылы жаңартылған eGov 3.0 платформасы мен қызметтерді әзірлеу жылдамдығын екі есе арттырған KazTech жүйесі іске қосылды.
· ЖИ-ассистенттер мен ғылыми жобалар. eGov Mobile жүйесіне енгізілген eGov GPT интеллектуалды көмекшісі азаматтардың 2 миллионнан астам сұранысын өңдеп, кәсіп ашу мен қызмет алу бойынша қадамдық нұсқаулықтар ұсынады. Сонымен қатар ғылымда «AI for Science», ал энергетикада қалалардың цифрлық егіздерін жасайтын «AI for Energy» жобалары жүзеге асуда.
Байланыс инфрақұрылымы және киберқауіпсіздік
· Қалаларда 5G, ауылдарда жоғары жылдамдықты интернет. Еліміздің 20-дан астам қаласында 4 мыңнан астам 5G базалық стансасы орнатылған. Ауылдық жерлерде 4 410 елді мекен 4G байланысымен қамтылған, ал 2026 жылы қосымша 1,6 мың ауылды байланыс желісіне қосу жоспарланған.
· «Соңғы миля» жобасы. Дүниежүзілік банктің қатысуымен іске асатын бұл жоба 1 123 ауылдағы 445 мыңнан астам үй шаруашылығына кемінде 100 Мбит/с жылдамдықпен интернет жеткізуді көздейді.
· Қауіпсіздік және қолдау орталықтары. Барлық мемлекеттік дерекқорлар қатаң киберқауіпсіздік сертификаттауынан өткен. Сонымен қатар цифрлық қызметтерді меңгеру қиындық тудыратын азаматтар үшін елдегі 317 ХҚКО мен «Қазпоштаның» 200-ге жуық бөлімшесінде балама қызмет алу және цифрлық сауаттылықты арттыру мүмкіндігі сақталған.
